آینده صنعت فولاد در گرو تجاری‌سازی فناوری و نهادینه‌سازی نوآوری است

به گزارش  اقتصاد نگار و به نقل از روابط عمومی شرکت فولاد هرمزگان، علیرضا رحیم، در پنل «فناوری‌های نوظهور و سیاست‌های گروه فولاد مبارکه» در نخستین گردهمایی ملی و تخصصی زنجیره ساخت افزایشی، با تأکید بر ضرورت تغییر رویکرد صنعت فولاد در مواجهه با فناوری‌های نوین تصریح کرد: عبور از نوآوری‌های نظری و حرکت به سمت فناوری‌های تجاری‌سازی‌شده و قابل استفاده در فرایندهای عملیاتی، یکی از الزامات تحول صنعت فولاد است؛ چراکه دستاوردهای فناورانه زمانی ارزش واقعی خود را نشان می‌دهند که از مرحله ایده و طرح عبور کرده و در خدمت حل مسائل واقعی صنعت قرار گیرند.
وی، با اشاره به عملکرد فولاد هرمزگان در نیمه نخست سال افزود: این شرکت از نظر شاخص‌های تولید، درآمد و سودآوری، ۶ ماه فوق‌العاده‌ای را پشت سر گذاشته است، اما نباید به تداوم این مسیر اکتفا کنیم؛ چراکه دنیا مسیر متفاوتی را برای آینده صنعت فولاد ترسیم کرده و در حال حرکت در همان مسیر است.
رحیم، با بیان اینکه اهمیت فناوری و نوآوری در صنعت فولاد غیرقابل انکار است، خاطرنشان کرد: با وجود اینکه چندین سال است موضوع فناوری و نوآوری در کشور مطرح شده، در زمینه تجاری‌سازی آن موفقیت چندانی نداشته‌ایم. اقدامات ارزشمندی در این حوزه انجام شده، اما تنها بخش محدودی از دستاوردها توانسته‌اند به شکل تجاری وارد صنعت شوند.
شکاف فناوری؛ چالشی فراتر از توسعه تجهیزات
مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان ،با طرح این پرسش که متولی اصلی حوزه فناوری و نوآوری در صنایع چه نهادی است، گفت: سه سرفصل برای گروه فولاد مبارکه به‌عنوان پیشران، بر اساس مطالعات آینده‌پژوهی به‌درستی مطرح شده است؛ هرچند این موارد پیش‌تر در صنایع پیشرفته جهان به اجرا درآمده‌اند. باید توجه داشت که صنایع کشور در برخی حوزه‌های فناوری و نوآوری، ۱۰ تا ۲۰ سال از دنیا عقب هستند و در نخستین گام باید این شکاف را با نگاهی آینده‌نگرانه جبران کنیم.
وی تأکید کرد: اعتقاد ما بر این است که اگر حوزه فناوری و نوآوری به‌صورت موازی و خارج از بدنه اصلی شرکت‌ها فعالیت کند، هیچ‌گاه به مرحله اجرا نخواهد رسید. تا زمانی که فناوری در درون شرکت‌ها نهادینه نشود و ساختار سازمانی متناسب با آن طراحی و اجرا نگردد، نمی‌توان به تحقق نوآوری‌های جدید در صنعت امیدوار بود.
نوآوری باید به فرهنگ سازمانی تبدیل شود
رحیم ادامه داد: فناوری و نوآوری زمانی در شرکت‌ها عملیاتی و اجرایی می‌شود که در میان تمامی کارکنان نهادینه شده و به بخشی از فرهنگ سازمانی تبدیل شود. کارکنان باید با مفاهیم جدید فناوری و نوآوری آشنا باشند و این اتفاق زمانی رخ می‌دهد که ذهنیت و نگاه آن‌ها متناسب با فناوری‌های جدید تغییر کند. با تفکرات گذشته نمی‌توان انتظار تحقق نوآوری‌های جدید را داشت.
وی با تأکید بر ضرورت حمایت از نسل جوان در مسیر توسعه فناوری گفت: باید به جوانان در حوزه فناوری و نوآوری میدان داد؛ چراکه این نیروها ظرفیت ایجاد تحول در شرکت‌ها، صنعت و اقتصاد کشور را دارند.
مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان افزود: برخورداری مدیران عامل از نگاه دانش‌محور، احتمال موفقیت برنامه‌های فناورانه را افزایش می‌دهد. تا زمانی که فناوری و نوآوری در سازمان نهادینه، عملیاتی و ملموس نشود، نمی‌توان چشم‌انداز موفقی ترسیم کرد و در غیر این صورت، سرنوشت این برنامه‌ها نیز می‌تواند مشابه بسیاری از پروژه‌های نیمه‌تمام و شکست‌خورده باشد.
هوشمندسازی بدون داده‌های صحیح امکان‌پذیر نیست
وی با اشاره به نقش داده در توسعه فناوری‌های نوین و هوشمندسازی صنایع عنوان کرد: برای هوشمندسازی یک کارخانه، ابتدا باید داده‌های مناسب و قابل اتکا در اختیار داشت. بدون داده‌های صحیح نمی‌توان در مسیر هوشمندسازی شرکت‌ها، تجاری‌سازی فناوری و نوآوری و اجرای پروژه‌های تحول دیجیتال گام برداشت.
رحیم با اشاره به تجربه شرکت تاتا استیل در این زمینه تصریح کرد: این شرکت به‌عنوان یکی از پیشگامان استفاده از هوش مصنوعی، حدود ۸۰ درصد از وزن فعالیت‌های خود در حوزه هوشمندسازی را بر داده متمرکز کرده است.
مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان با تأکید بر ضرورت شناخت دقیق مسائل و چالش‌های هر شرکت پیش از انتخاب راهکارهای فناورانه گفت: مسائل و چالش‌های شرکت‌های فولادی با توجه به متغیرهای مختلف، متفاوت است و نمی‌توان برای همه شرکت‌ها یک نسخه واحد پیچید.

همچنین تا زمانی که فناوری و نوآوری در درون سازمان نهادینه نشود، تمامی استراتژی‌ها و برنامه‌های این حوزه صرفاً روی کاغذ باقی خواهند ماند.
از تربیت نیروی متخصص تا راه‌اندازی رصدخانه فناوری و نوآوری
رحیم در تشریح اقدامات فولاد هرمزگان در حوزه فناوری و نوآوری خاطرنشان کرد: این شرکت با هدف تربیت نیروی انسانی متخصص، راه‌اندازی هنرستان جوار صنعت را در دستور کار قرار داده است تا زمینه تربیت تکنسین‌های مورد نیاز صنعت فراهم شود.
وی افزود: همچنین به‌منظور کاهش فاصله میان دانشگاه و صنعت، طرح «فردای روشن آموزش» با عنوان «فرآ» با همکاری دانشگاه هرمزگان اجرا شده است. بر اساس این طرح، از امسال ۳۰ دانشجو شامل ۱۵ دانشجوی رشته متالورژی و ۱۵ دانشجوی رشته مکانیک بورسیه خواهند شد و ۴۰ واحد عملیاتی خود را در محیط فولاد هرمزگان سپری خواهند کرد.
مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان، با اشاره به راه‌اندازی رصدخانه فناوری و نوآوری این شرکت در پارک علم و فناوری هرمزگان اظهار کرد: حتی در شرایطی که کشور در وضعیت آرامش و آتش‌بس قرار داشت، اما درگیری‌ها در جنوب کشور ادامه داشت، فولاد هرمزگان راه‌اندازی این مجموعه را دنبال کرد. با وجود محدودیت‌های ناشی از شرایط و موقعیت جغرافیایی، با اتکا به ظرفیت جوانان و نخبگان توانستیم برای برخی مسائل در حوزه فناوری اطلاعات، هوش مصنوعی و تحول دیجیتال راهکارهایی پیدا کنیم.
وی تصریح کرد: رصدخانه فناوری و نوآوری فولاد هرمزگان این امکان را فراهم می‌کند تا از ظرفیت نخبگان و جوانان برای شناسایی و حل چالش‌های تولیدی، فرایندی و فناوری اطلاعات استفاده کنیم. در این مسیر، درهای شرکت به روی ایده‌ها و راهکارهای فناورانه باز خواهد بود.
سرمایه‌گذاری فناورانه؛ مسیری بلندمدت با بازدهی اقتصادی
رحیم ، با اشاره به زمان‌بر بودن بازگشت سرمایه در حوزه فناوری اطلاعات و هوش مصنوعی گفت: سرمایه‌گذاری در این حوزه نیازمند نگاه بلندمدت است و نباید به دلیل زمان‌بر بودن بازدهی اقتصادی، از آن صرف‌نظر کرد.
وی با اشاره به تجربه شرکت تاتا استیل در این زمینه تصریح کرد: این شرکت حدود ۲ میلیارد یورو در حوزه فناوری اطلاعات و هوش مصنوعی سرمایه‌گذاری کرده و تاکنون ۱.۴ میلیارد یورو بازگشت سرمایه داشته است. این تجربه نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری هدفمند در فناوری‌های نوین می‌تواند دستاوردهای اقتصادی قابل توجهی به همراه داشته باشد.
مدیرعامل شرکت فولاد هرمزگان ،تأکید کرد: نباید از سرمایه‌گذاری در حوزه فناوری و نوآوری دریغ کرد؛ چراکه بدون آن نمی‌توان به نتایج مورد انتظار دست یافت. همچنین با مطالعه و الگوبرداری از ساختار شرکت‌های برتر جهان در حوزه تحقیق و توسعه و فناوری اطلاعات، می‌توان مسیر توسعه فناورانه صنعت فولاد کشور را با اثربخشی بیشتری دنبال کرد.