سرمایه‌گذاری در برق به کل اقتصاد کشور گره خورده است

به گزارش اقتصادنگار به نقل از ایسنا، حجت‌الله صیدی، رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار، در آیین آغاز پذیره‌نویسی واحدهای سرمایه‌گذاری صندوق پروژه برق خورشیدی (نور) با اشاره به نقش بازار سرمایه در تأمین مالی پروژه‌های اقتصادی اظهار کرد: بازارهای سرمایه‌گذاری، ابزارهای تشکیل سرمایه هستند و ارزش و جایگاه خودشان را دارند، اما واقعیت این است که همواره در بازار مالی و بازار سرمایه تلاش کرده‌ایم بازار سرمایه را با اقتصاد واقعی و بخش واقعی اقتصاد بیشتر پیوند دهیم.

وی افزود: صندوق نور یکی از مواردی است که پیوند محکمی با بخش واقعی اقتصاد، به‌ویژه حوزه زیرساخت، برقرار می‌کند و از این نظر برای بازار سرمایه، فعالان بازار سرمایه و نهادهای مالی بسیار مهم است که ابزارهای مالی در پیوند مستقیم با بخش واقعی اقتصاد باشند.

صیدی ادامه داد: بخش واقعی اقتصاد در بلندمدت پایدارتر و قابل اتکاتر از صرفاً انجام یک‌سری عملیات مالی است. این پیوند برای ساخت آینده اقتصاد کشور بسیار حیاتی است و اگر این اتفاق نیفتد، نمی‌توانیم روی رشد مستمر، پایدار و قابل اتکا در اقتصاد حساب کنیم.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار با اشاره به اهمیت انرژی در اقتصاد کشور گفت: همه می‌دانیم که انرژی یکی از مهم‌ترین عوامل صنعت و تولید و در نهایت رشد تولید ناخالص داخلی است که به رشد اقتصادی منجر می‌شود. پایداری این رشد نیز اهمیت زیادی دارد؛ چراکه صرفاً رشد یک یا دو سال ممکن است در کوتاه‌مدت باعث افتخار باشد، اما اگر ادامه پیدا نکند، کشور دچار مشکل خواهد شد.

وی افزود: در این زمینه، صندوق نور که با مفهوم روشنایی و افق روشن و امید در ایران نیز مزین شده است، کمک می‌کند ظرفیت خوبی در این حوزه ایجاد شود.

صیدی با تأکید بر اهمیت برق در رشد اقتصادی اظهار کرد: برق را نباید صرفاً به عنوان یکی از نهاده‌های تولید نگاه کنیم، بلکه برق زیرساخت سایر نهادهاست. بدون برق نمی‌توانیم در صنعت شاهد رشد و شکوفایی باشیم. وقتی برق به کالایی پایدار و اقتصادی تبدیل نشود، جذابیت آن کاهش پیدا می‌کند و بهره‌وری نیز به‌شدت لطمه می‌بیند.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ادامه داد: عوامل مختلفی در صنعت تعیین‌کننده هستند؛ از جمله وضعیت نیروی انسانی، فناوری و گاز. اگر نتوانیم توسعه بدهیم و تولید را افزایش دهیم، رشد اقتصادی محدودی نیز خواهیم داشت. بنابراین سرمایه‌گذاری در برق، سرمایه‌گذاری در یک بخش خاص از اقتصاد نیست، بلکه سرمایه‌گذاری برای شکوفایی کل اقتصاد است.

وی تأکید کرد: مهم است که نهادهای مالی و سرمایه‌گذاران خرد و کلان، بخش حقیقی و حقوقی، از این منظر به موضوع نگاه کنند. سرمایه‌گذاری در برق را نباید مانند انتخاب میان صنایع مختلف دید؛ برای مثال ممکن است در مقطعی پتروشیمی، دارویی یا سیمان جذاب باشد و هرکدام نیز بخشی از اقتصاد و تولید ناخالص داخلی را تشکیل می‌دهند، اما برق متفاوت است و زیرساخت همه این بخش‌ها محسوب می‌شود.

صیدی افزود: سرمایه‌گذاری در برق باعث می‌شود بازار داشته باشیم؛ هم در بازار سرمایه و بازار اوراق بهادار و هم در بازار کالا و انرژی. بنابراین نگاه ما در نهادهای مالی باید این باشد که در ظرفیت آتی تولید ایران سرمایه‌گذاری می‌کنیم، نه اینکه صرفاً در یک صنعت خاص سرمایه‌گذاری کنیم.

وی با بیان اینکه تأمین انرژی پایدار نیازمند سرمایه‌گذاری است، گفت: اگر بخواهیم این کالا را ارج بنهیم و انرژی پایدار و مستمر داشته باشیم، نیاز به سرمایه‌گذاری داریم. با امید و آرزو و شعار نمی‌توان این کار را انجام داد؛ باید کاری کنیم که سرمایه‌گذاری در این بخش به‌طور جدی صورت بگیرد، تشکیل سرمایه محقق شود و تداوم داشته باشد تا آینده اقتصاد کشور ساخته شود.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ادامه داد: طبیعی است که نه بودجه دولت کفاف این میزان سرمایه‌گذاری را می‌دهد و نه ظرفیت نظام بانکی. البته همه ظرفیت بازار سرمایه نیز باید در خدمت زیرساخت قرار گیرد؛ چراکه بازار سرمایه می‌تواند تأمین مالی بلندمدت، مستمر و تخصصی انجام دهد.

صیدی با اشاره به نقش بازار سرمایه در هدایت منابع به سمت بخش مولد اقتصاد اظهار کرد: هنر ما در بازار سرمایه باید این باشد که منابع خرد را که حجم وسیعی نیز دارند، جمع کنیم و به بخش مولد بیاوریم. اگر ترازنامه بانک‌ها و سپرده‌ها را نگاه کنیم، مشخص است که منابع قابل توجهی وجود دارد و باید بتوانیم این منابع را به بخش مولد اقتصاد منتقل کنیم و هرچقدر این منابع به سمت زیرساخت برود، جذاب‌تر خواهد بود.

وی افزود: البته زیرساخت یک موضوع مهم دارد و آن بازده و ریسک است که مورد توجه سرمایه‌گذار قرار می‌گیرد. بنابراین باید تصویر روشنی از بازده و ریسک داشته باشیم تا سرمایه وارد این بخش شود.

صیدی با اشاره به روند طی‌شده در صنعت برق و بازار برق گفت: مسیری که صنعت برق و بعد بازار برق طی کرده، مسیر خوبی بوده است. زمانی در بحث فروش برق و وصول مطالبات مشکلاتی وجود داشت؛ علت آن هم این بود که در اوایل دهه ۹۰، برق هنوز به‌طور کامل به یک کالای اقتصادی تبدیل نشده بود. وقتی یک کالا اقتصادی نشود، مشکلات آن نیز حل نمی‌شود.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار ادامه داد: در سال‌های بعد مسیر خوبی طی شد، برق به کالایی قابل دادوستد تبدیل شد و در وصول مطالبات و پرداخت به نیروگاه‌ها نیز وضعیت نسبتاً بهتری ایجاد شد. مشکلاتی در نیروگاه‌های حرارتی وجود داشت، اما هرچقدر این بخش به سمت بازار سرمایه و بورس آمد، مشکلات آن نیز کمتر شد. وی افزود: بنابراین این فرصت وجود دارد که بتوانیم صنعت نیروگاهی را با جریان‌های نقدی بهتر توسعه دهیم.

صیدی با بیان اینکه بازار سرمایه صرفاً محل خرید و فروش سهام نیست، اظهار کرد: اغلب تصور می‌شود بازار سرمایه محل خرید و فروش سهام است و این کار مهمی است، اما در بازار سرمایه پروژه‌های کلانی نیز وجود دارند که برای شکوفایی اقتصاد کشور اهمیت دارند.

وی گفت: همه ما در بازار سرمایه وظیفه داریم منابع را به سرمایه‌گذاری و سرمایه‌گذاری را به تولید کالای باارزش تبدیل کنیم. اگر این اتفاق محقق شود، اقتصاد خواهیم داشت، بورس موفق خواهیم داشت، بانک‌ها از ناترازی خارج خواهند شد، اشتغال افزایش پیدا خواهد کرد و در نهایت به رشد و رفاه منجر خواهد شد. رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار افزود: اگر در این مسیر کوتاهی کنیم، طبیعی است که با مشکلات ساختاری مواجه خواهیم شد.

صیدی با اشاره به اقدام انجام‌شده برای ایجاد فرصت‌های سرمایه‌گذاری در حوزه انرژی گفت: یکی از کارهای بزرگی که انجام شده، این است که مفهوم نیاز مالی و نیاز به تأمین پول را به فرصت سرمایه‌گذاری تبدیل کرده‌ایم. این کار بزرگی بود و از همکارانی که در این مسیر تلاش کردند و وزارت نیرو نیز تشکر می‌کنم.

وی در ادامه با تأکید بر اهمیت اعتماد سرمایه‌گذاران گفت: تشکیل سرمایه و تداوم آن نیازمند این است که اعتماد و اطمینان سرمایه‌گذار بالا باشد. سرمایه‌گذار باید بتواند سرمایه خود را با اطمینان و اعتماد وارد این بخش کند.

صیدی ادامه داد: این موضوع نیازمند ثبات قراردادها، سازوکار قیمت‌گذاری منصفانه و درست و ثبات نظام حقوقی و اقتصادی حاکم بر احداث و بهره‌برداری از نیروگاه‌هاست. این سازوکار باید شفاف و با ثبات باشد تا پیش‌بینی‌پذیری افزایش پیدا کند و هرچقدر پیش‌بینی‌پذیری بالاتر برود، سرمایه‌گذاری نیز افزایش خواهد یافت.

صیدی با اشاره به حضور بخش خصوصی در بازار سرمایه گفت: بخش خصوصی قوی در حوزه‌های مختلف از جمله شوینده، لوازم خانگی، فولاد و سیمان وارد بازار سرمایه شده و تأمین مالی خوبی نیز انجام داده است؛ چه در قالب اوراق و چه در قالب صندوق پروژه.

وی اظهار کرد: باید تلاش کنیم بخش خصوصی با اطمینان و اعتماد به نفس بیشتری به سمت تأمین مالی برود و به جای نگرانی درباره تأمین مالی، به فکر توسعه باشد.

رئیس سازمان بورس و اوراق بهادار در پایان تأکید کرد: باید تلاش کنیم در این مسیر، یک زیست‌بوم سرمایه‌گذاری در زیرساخت در بازار سرمایه شکل بگیرد. نهادهای مالی، کارگزاران، شرکت‌های تأمین سرمایه، سبدگردان‌ها و همه فعالان این حوزه باید دست به دست هم دهند تا یک سیستم تأمین مالی و سرمایه‌گذاری در زیرساخت در بازار سرمایه ایجاد شود.

صیدی خاطرنشان کرد: یکی از مخاطبان اصلی این موضوع، وزارت نیرو و همچنین وزارت نفت است، اما وزارت نیرو بهتر از بقیه در این زمینه جلو آمده و برای نخستین‌بار انرژی را در این قالب تعریف کرده است. امیدواریم بتوانیم با همکاری یکدیگر این مسیر را رقم بزنیم و شاهد یک بازار پویا و موفق برای تأمین مالی پروژه‌های بزرگ و مشارکت سهامداران خرد و کلان حقیقی و حقوقی باشیم.