«زشک» زیر ذره‌بین سهامداران؛ رشد درآمد در گروی گوجه، بازار و حاشیه سود

به گزارش اقتصادنگار،  مهدی ظهوریان، در مراسم عرضه اولیه «زشک» ، در جمع خبرنگاران، ورود شرکت به بازار سرمایه را آغاز مرحله‌ای جدید در مسیر رشد و توسعه دانست و اظهار کرد: که سرمایه جذب‌شده باید به‌عنوان ابزاری برای توسعه شرکت مورد استفاده قرار گیرد. 

ظهوریان : از برنامه حسنانو برای تقویت بازارهای داخلی و خارجی، توسعه سبد محصولات و استفاده بهتر از ظرفیت‌های تولیدی خبر داد. 

وی همچنین در پاسخ به پرسش خبرنگاران درباره ساختار درآمدی، محصول پرفروش، تقسیم سود، قیمت‌گذاری و چشم‌انداز درآمدی شرکت، جزئیات بیشتری از برنامه‌های «زشک» ارائه کرد. در کنار این برنامه‌ها، وابستگی به گوجه‌فرنگی به‌عنوان ماده اولیه اصلی، قدرت خرید مصرف‌کنندگان و توان شرکت برای حفظ حاشیه سود، از مهم‌ترین متغیرهای قابل توجه پس از عرضه اولیه خواهد بود.
عرضه اولیه؛ پایان یک مسیر یا آغاز یک دوره جدید؟
ظهوریان در مراسم عرضه اولیه «زشک» با اشاره به سابقه بیش از ۴۰ ساله حسنانو اظهار کرد که شرکت در طول فعالیت خود دوره‌های مختلفی از اقتصاد و صنعت کشور را پشت سر گذاشته است.
وی با اشاره به ورود شرکت به بازار سرمایه گفت حضور سهامداران جدید، رابطه‌ای مبتنی بر اعتماد ایجاد کرده و حسنانو باید پاسخگوی این اعتماد باشد.
مدیرعامل حسنانو تأکید کرد سرمایه برای شرکت مقصد نیست، بلکه ابزاری برای رشد و توسعه است و مجموعه تلاش خواهد کرد تصمیم‌های خود را با انضباط بیشتری دنبال کند.
ظهوریان همچنین ارزش‌آفرینی برای سهامداران را صرفاً محدود به سودآوری ندانست و گفت یک بنگاه اقتصادی باید در کنار سودآوری، ظرفیت اشتغال، تولید، توسعه و ایجاد ظرفیت‌های جدید را نیز تقویت کند.
برنامه «زشک» برای رشد؛ از بازار داخلی تا صادرات
مدیرعامل حسنانو توسعه بازارهای داخلی و خارجی، استفاده بهتر از ظرفیت‌های تولیدی و تقویت برند را از محورهای اصلی برنامه آینده شرکت عنوان کرد.
وی گفت نگاه شرکت به آینده است و تلاش می‌شود بر مبنای ظرفیت‌های موجود و برنامه‌های تدوین‌شده، مسیر توسعه ادامه پیدا کند.
با این حال، تحقق این برنامه‌ها در شرایطی دنبال می‌شود که بخش عمده فعالیت «زشک» همچنان به بازار داخلی وابسته است. بنابراین افزایش ظرفیت تولید به‌تنهایی برای رشد پایدار درآمد کافی نیست و شرکت باید بتواند همزمان بازار فروش محصولات جدید را نیز توسعه دهد.
موتور اصلی درآمد «زشک» کجاست؟
ظهوریان در پاسخ به پرسشی درباره ساختار درآمدی شرکت اظهار کرد درآمد حسنانو از محصولات مختلف حاصل می‌شود و میزان سودآوری نیز در میان کالاهای مختلف متفاوت است.
وی افزود جزئیات مربوط به درآمدزایی و سود عملیاتی محصولات در امیدنامه شرکت افشا شده است.
مدیرعامل حسنانو در پاسخ به پرسشی درباره پرفروش‌ترین محصول شرکت نیز اعلام کرد: رب گوجه‌فرنگی پرفروش‌ترین محصول حسنانو است.
وابستگی بخش مهمی از فروش به محصولی که ماده اولیه آن نیز عمدتاً از بازار کشاورزی داخلی تأمین می‌شود، باعث می‌شود قیمت و میزان دسترسی به گوجه‌فرنگی یکی از متغیرهای کلیدی در سودآوری «زشک» باقی بماند.
ریسک «زشک» از مزرعه شروع می‌شود
ظهوریان درباره اثر نرخ ارز بر فعالیت شرکت گفت نرخ ارز اثر مستقیمی به اندازه برخی صنایع دیگر بر محصولات حسنانو ندارد، چراکه بخش عمده مواد اولیه شرکت داخلی است.
وی افزود عمده ماده اولیه شرکت گوجه‌فرنگی است و تأمین آن به کشاورزی داخل کشور وابسته است.
به این ترتیب، پایین بودن وابستگی ارزی به معنای پایین بودن ریسک مواد اولیه نیست. در واقع، بخشی از ریسک ارزی «زشک» جای خود را به ریسک کشاورزی داده است؛ ریسکی که می‌تواند از تولید و شرایط آب‌وهوایی تا قیمت خرید محصول، هزینه حمل‌ونقل و سایر هزینه‌های زنجیره تأمین را دربر بگیرد.
۴۵ محصول؛ نسخه «زشک» برای کاهش تمرکز فروش
مدیرعامل حسنانو درباره برنامه شرکت برای توسعه محصولات گفت سبد محصولات افزایش خواهد یافت.
وی افزود یکی از شرکت‌های گروه، شهرگل چناران، نیز برنامه‌هایی برای توسعه فعالیت‌های خود دارد و می‌تواند در توسعه سبد محصولات گروه نقش داشته باشد.

ظهوریان تعداد محصولات فعلی شرکت را حدود ۴۵ نوع کالا اعلام کرد که در بسته‌بندی‌ها و اندازه‌های مختلف عرضه می‌شوند.
توسعه سبد محصولات می‌تواند ریسک تمرکز درآمد را کاهش دهد، اما اثر واقعی این سیاست بر سودآوری به حاشیه سود محصولات جدید، هزینه سرمایه‌گذاری و میزان استقبال بازار از آنها بستگی خواهد داشت.
صادرات هنوز موتور اصلی درآمد نیست
ظهوریان از تقویت بخش صادرات حسنانو خبر داد و گفت یک دپارتمان تخصصی برای توسعه صادرات ایجاد شده و شرکت نگاه مثبتی به گسترش این بخش دارد.
به گفته وی، گوجه‌فرنگی و فرآورده‌های آن، محصولات کنسروی و کمپوت در سبد صادراتی شرکت قرار دارند و کشورهای حوزه خلیج فارس از بازارهای هدف اصلی محسوب می‌شوند. حسنانو در کشورهای آسیای میانه نیز فعالیت‌هایی دارد.
با این حال، مدیرعامل شرکت تأکید کرد صادرات همچنان بخش کوچکی از فروش حسنانو را تشکیل می‌دهد و بازار داخلی، بازار اصلی «زشک» است.
این موضوع از یک سو ریسک ناشی از محدودیت‌های تجارت خارجی را کاهش می‌دهد، اما از سوی دیگر نشان می‌دهد صادرات هنوز سهم تعیین‌کننده‌ای در رشد درآمد شرکت ندارد.
نقطه قوت «زشک» در تأمین مواد اولیه
مدیرعامل حسنانو درباره وضعیت تأمین مواد اولیه گفت شرکت تاکنون مشکل جدی در این زمینه نداشته است.
وی افزود مجموعه از نقدینگی مناسبی برخوردار بوده و توانسته مواد اولیه مورد نیاز را تأمین و در انبار نگهداری کند.
این وضعیت می‌تواند در زمان نوسان قیمت مواد اولیه یک مزیت باشد، اما نگهداری موجودی بالا نیز به سرمایه در گردش نیاز دارد و در شرایط تورمی، هزینه فرصت منابع شرکت را افزایش می‌دهد.
«زشک» بدون وام بانکی؛ مزیت یا محدودیت؟
ظهوریان درباره تأمین سرمایه در گردش شرکت اظهار کرد حسنانو تاکنون برای تأمین سرمایه در گردش از تسهیلات بانکی استفاده نکرده و منابع مورد نیاز از محل سود شرکت تأمین شده است.
این سیاست از منظر کنترل هزینه‌های مالی یک نقطه قوت محسوب می‌شود، اما همزمان بخشی از سود شرکت را درگیر سرمایه در گردش می‌کند. در نتیجه، توان «زشک» برای رشد سریع، تقسیم سود یا اجرای همزمان چند پروژه توسعه‌ای به میزان منابع داخلی شرکت وابسته خواهد بود.
قیمت‌گذاری؛ متغیری که حاشیه سود را تعیین می‌کند
مدیرعامل حسنانو درباره اثر قیمت‌گذاری بر سودآوری شرکت گفت محصولات کنسروی حسنانو مشمول قیمت‌گذاری دستوری نیستند.
وی توضیح داد شرکت ضوابط و مصوباتی دارد و باید بر اساس بهای تمام‌شده و قیمت فروش، از قیمت محصولات خود دفاع کند.
ظهوریان همچنین اعلام کرد: شرکت تاکنون حدود چهار مرتبه افزایش قیمت داشته و زمان و میزان افزایش قیمت‌ها متناسب با شرایط تغییر می‌کند.
به گفته وی، در حال حاضر تصمیم جدیدی درباره افزایش قیمت محصولات گرفته نشده و شرکت باید شرایط بازار را بررسی کند.
اگرچه «زشک» خود را مشمول قیمت‌گذاری دستوری نمی‌داند، اما وابستگی قیمت فروش به ضوابط و شرایط بازار همچنان یک متغیر مهم برای حاشیه سود شرکت است؛ به‌خصوص در شرایطی که هزینه مواد اولیه و سایر هزینه‌های تولید ممکن است با سرعت بیشتری افزایش پیدا کند.
تقسیم سود در کنار افزایش سرمایه
ظهوریان درباره سیاست شرکت در زمینه تقسیم سود گفت :جزئیات سیاست تقسیم سود در امیدنامه حسنانو افشا شده و میزان سود قابل تقسیم به تصمیمات هیئت‌مدیره و شرایط اقتصادی و بازار بستگی خواهد داشت.
وی همچنین پیش‌تر اعلام کرده بود که سیاست شرکت در سال‌های آینده به‌صورت همزمان شامل تقسیم سود و افزایش سرمایه خواهد بود و افزایش سرمایه عمدتاً از محل سود انباشته انجام می‌شود.
برای سهامداران، این سیاست به معنای ایجاد یک موازنه میان بازده نقدی و تأمین منابع برای رشد آینده شرکت است. بنابراین میزان سودی که در نهایت میان سهامداران توزیع می‌شود و میزان سودی که برای توسعه در شرکت باقی می‌ماند، از موضوعات مهم پس از عرضه اولیه خواهد بود.
وعده رشد درآمد؛ عدد مهم هنوز روی میز نیست
مدیرعامل حسنانو درباره رشد درآمد شرکت در سال آینده گفت جزئیات این موضوع در امیدنامه و برنامه پنج‌ساله شرکت افشا شده است.
ظهوریان تأکید کرد حسنانو انتظار دارد رشد بسیار خوب و مناسبی را تجربه کند.
با این حال، بیان کلی از «رشد مناسب» بدون ارائه عدد مشخص، تصویر دقیقی از میزان رشد مورد انتظار در اختیار سهامداران قرار نمی‌دهد. در نهایت، ارزیابی این وعده باید در گزارش‌های مالی آینده و در مقایسه میان رشد فروش، رشد هزینه‌ها و حاشیه سود عملیاتی شرکت انجام شود.
آزمون اصلی «زشک» بعد از بورس
ورود حسنانو به بازار سرمایه، برای این شرکت تنها یک تغییر در ساختار مالکیت نیست؛ بلکه از این پس عملکرد آن زیر ذره‌بین سهامداران و بازار قرار خواهد گرفت.

«زشک» باید همزمان چند متغیر را مدیریت کند: تأمین پایدار گوجه‌فرنگی، کنترل هزینه‌ها، حفظ حاشیه سود، توسعه بازار داخلی، افزایش سهم صادرات، توسعه محصولات و تأمین سرمایه در گردش.
از سوی دیگر، شرکت در بازاری فعالیت می‌کند که قدرت خرید مصرف‌کننده و قیمت محصولات غذایی دو متغیر حساس آن هستند. بنابراین آزمون اصلی «زشک» پس از عرضه اولیه، نه صرفاً افزایش مقدار فروش، بلکه توانایی تبدیل رشد فروش به سودآوری پایدار خواهد بود.